Inhoudsopgave

Elke keer als Milo binnenkomt na een uurtje in de tuin, neem ik hem eerst even rustig door voor hij op de zetel springt. Teken zijn klein, ze zoeken graag warme, verborgen plekjes op zijn lijf, en als ik niet goed kijk, mis ik er zo eentje tussen zijn vacht.

Luna komt minder vaak buiten, maar bij haar controleer ik net zo goed. Een teek pikt niet altijd meteen op waar je hem verwacht, en hoe sneller je er eentje vindt en verwijdert, hoe kleiner de kans dat je kat er last van krijgt.

In dit artikel lees je waarom die controle na elk buitenmoment de moeite waard is, hoe je stap voor stap je kat op teken controleert, welke plekken je zeker niet mag overslaan, hoe je een teek veilig verwijdert en wanneer je best naar de dierenarts gaat.

Kort antwoord

Controleer je kat na elk buitenmoment met je vingers over de hele vacht, met extra aandacht voor oren, hals, oksels, liezen en tussen de tenen. Vind je een teek, verwijder die met een tekentang door recht en gestaag te trekken zonder te draaien. Blijft de huid rood of gezwollen, of vertoont je kat na een tekenbeet koorts, lusteloosheid of kreupelheid, raadpleeg dan een dierenarts.

Waarom teken controleren belangrijk is

Teken zitten in België actief van maart tot november, met een piek in het voor- en najaar wanneer het niet te koud en niet te droog is. Ze wachten in hoog gras, struiken en aan bosranden tot een gastheer voorbijkomt, en een kat die buiten rondstruint komt daar makkelijk mee in contact. Zeker in warmere periodes brengen katten meer tijd buiten door, dus loont het om net dan wat vaker te controleren — lees ook onze tips om je kat te koelen bij warm weer.

Een tekenbeet zelf is meestal niet gevaarlijk, maar een teek kan tijdens het zuigen ziekteverwekkers doorgeven. Bij katten komt dat minder vaak voor dan bij andere dieren, maar aandoeningen zoals anaplasmose of een lokale huidinfectie zijn niet uitgesloten. Hoe korter een teek vastzit, hoe kleiner die kans, en dat is precies waarom een snelle controle na elk buitenmoment zoveel verschil maakt.

Stap voor stap je kat controleren op teken

  1. Wacht tot je kat rustig is. Doe de controle op een moment dat je kat ontspannen is, bijvoorbeeld net na het buitenkomen terwijl ze nog een beetje moe is van het rondsnuffelen.
  2. Werk met je vingertoppen. Ga traag over de hele vacht, van kop tot staart, en voel naar kleine bultjes of korreltjes die niet loslaten wanneer je erover wrijft.
  3. Controleer de oren en oorschelpen. Teken kruipen graag naar de dunne huid rond en in de oren, waar ze makkelijk over het hoofd worden gezien.
  4. Voel rond hals en kraag. Dit is een van de meest voorkomende plekken, zeker bij katten met een dikkere vacht rond de nek.
  5. Bekijk oksels en liezen. De huid is hier dun en warm, ideaal voor een teek om zich vast te zetten.
  6. Vergeet de poten en tussen de tenen niet. Spreid de tenen voorzichtig uit elkaar en kijk ook onder de pootzolen.
  7. Check rond de staartbasis en de anus. Deze plek wordt vaak overgeslagen, maar teken zitten er regelmatig.
  8. Gebruik eventueel een fijne kam als je kat een lange vacht heeft, zodat je niets over het hoofd ziet.

Herhaal deze controle telkens je kat van buiten komt, en zeker na een tochtje door hoog gras of struikgewas.

Een teek veilig verwijderen bij je kat

Vind je een teek, verwijder die zo snel mogelijk met een tekentang of tekenlepeltje, speciaal ontworpen om de teek volledig los te krijgen.

  1. Plaats de tang zo dicht mogelijk tegen de huid, rond de kop van de teek, niet rond het opgezwollen lichaam.
  2. Trek gestaag en recht omhoog, zonder te draaien of te knijpen in het lichaam van de teek.
  3. Controleer of de kop mee is gekomen. Blijft er een klein zwart puntje achter in de huid, dan is dat meestal de kop of de monddelen.
  4. Ontsmet de plek nadien met een product dat geschikt is voor katten.
  5. Gooi de teek weg in een gesloten zakje of spoel hem door — kraak hem nooit met je vingers.

Gebruik nooit alcohol, aansteker of vaseline om een teek te laten loslaten. Dat verhoogt net het risico dat de teek onder stress zijn maaginhoud in de wonde spuit, wat de kans op infectie vergroot.

⚠️ Let op

Draai een teek nooit los en trek er nooit met je vingers aan. Blijft de kop of een deel van de monddelen in de huid steken, probeer die dan niet zelf met een naald te verwijderen. Raadpleeg een dierenarts als de plek na een dag nog steeds rood, gezwollen of pijnlijk aanvoelt.

Wanneer naar de dierenarts

Een dierenarts kan helpen wanneer een teek niet volledig te verwijderen is, of wanneer je kat een van de volgende signalen vertoont:

  • De bijtplek blijft na één tot twee dagen rood, gezwollen of gaat etteren.
  • Je kat wordt lusteloos, eet minder of heeft koorts in de dagen na een tekenbeet.
  • Je merkt kreupelheid, gezwollen gewrichten of pijn bij het bewegen.
  • Er zitten meerdere teken tegelijk op je kat, of je vindt regelmatig nieuwe exemplaren.
  • De huid rond de bijtplek jeukt hevig of blijft irriteren zonder duidelijke reden — dat kan wijzen op iets anders dan een gewone tekenbeet, zoals beschreven in ons artikel over een kat die veel jeukt zonder vlooien.

Dierenartsen adviseren om bij twijfel altijd tijdig langs te komen, want een tekenbeet die verkeerd verzorgd wordt, geneest trager en kan een lokale infectie geven.

Veelgestelde vragen

Kunnen teken bij katten dezelfde ziektes veroorzaken als bij andere dieren?

Katten zijn minder vatbaar voor de klassieke ziekte van Lyme, maar teken kunnen bij hen wel andere aandoeningen doorgeven, zoals anaplasmose. Het risico blijft klein zolang je een teek snel en volledig verwijdert.

Hoe vaak moet ik mijn kat controleren op teken?

Controleer je kat idealiter na elk moment dat ze buiten is geweest, zeker tijdens het tekenseizoen van maart tot november. Een kat die vrij in de tuin of op een balkon rondloopt, zoals beschreven in onze tips om een balkon veilig te maken voor je kat, loopt sneller in contact met teken dan een kat die alleen binnen blijft.

Wat als de kop van de teek in de huid blijft zitten?

Een klein zwart puntje dat achterblijft, groeit meestal vanzelf naar buiten samen met de huid. Blijft de plek rood of gezwollen aanvoelen, raadpleeg dan een dierenarts in plaats van zelf met een naald te gaan peuteren.

Bestaan er tekenmiddelen die specifiek veilig zijn voor katten?

Ja, er bestaan pipetten, sprays en halsbanden die specifiek voor katten ontwikkeld zijn. Gebruik nooit een product bedoeld voor andere dieren, want dat kan voor een kat giftig zijn. Vraag een dierenarts naar het meest geschikte middel voor jouw situatie.

Wat kost een behandeling bij de dierenarts na een tekenbeet?

De kosten hangen af van wat er nodig is, van een eenvoudige controle tot bloedonderzoek bij aanhoudende klachten. Wie dat liever niet volledig zelf betaalt, kan de opties bekijken in onze vergelijking van kattenverzekeringen in België en Nederland.

Laatste update: 30 augustus 2026